Przemoc i groźby w środowisku pracy – ocena ryzyka, systemy alarmowe i procedury
Udostępnij
Przemoc i groźby mogą wystąpić podczas bezpośredniego kontaktu, przez telefon lub kanały cyfrowe. Przepisy AFS 2023:2 wymagają, aby pracodawca organizował pracę w sposób maksymalnie zapobiegający ryzyku oraz posiadał szczególne procedury bezpieczeństwa tam, gdzie takie ryzyko występuje.
Krótki przegląd
- Przepisy znajdują się w rozdziale 5 AFS 2023:2.
- Pracodawca powinien w maksymalnym stopniu zapobiegać ryzyku.
- Należy wprowadzić i aktualizować szczególne procedury bezpieczeństwa.
- Pracownicy muszą znać procedury, a w przypadku powtarzającego się ryzyka otrzymywać wsparcie i instruktaż.
- Praca w pojedynkę może być niewłaściwa lub zabroniona, jeśli pomoc nie może dotrzeć wystarczająco szybko.
| Profil ryzyka | Klienci, pacjenci, interesanci, gotówka, decyzje, praca w nocy i zagrożenia cyfrowe. |
| Zapobieganie | Obsada kadrowa, aranżacja lokalu, drogi ewakuacyjne, informacja i metody pracy. |
| Alarm | Alarm przenośny lub stacjonarny, testy, odbiorca i oczekiwany czas reakcji. |
| Po zdarzeniu | Pomoc doraźna, wsparcie kryzysowe, dokumentacja, zgłoszenie i dochodzenie. |
| Analiza | Analiza wzorców i weryfikacja procedur w przypadku zmiany profilu ryzyka. |
Określ, kiedy i gdzie pojawia się ryzyko
Ocena ryzyka powinna analizować sytuacje, pory dnia, miejsca i etapy pracy. Praca w pojedynkę, wieczory i noce, decyzje władz, obsługa mienia szczególnie narażonego na kradzież oraz spotkania z osobami pod wpływem substancji lub agresywnymi mogą zwiększać ryzyko.
Procedury bezpieczeństwa muszą być konkretne
Procedury powinny opisywać zapobiegawcze sposoby pracy, sytuacje, w których praca w pojedynkę jest niedozwolona, kiedy używać alarmu, w jaki sposób wezwać pomoc oraz co powinni zrobić współpracownicy lub przełożony. Pracownicy, których to dotyczy, muszą znać te procedury.
Alarm musi działać w praktyce
Samo posiadanie wyposażenia alarmowego nie wystarczy. Należy je testować, odbiorca sygnału musi wiedzieć, co on oznacza, a pomoc musi mieć możliwość dotarcia na miejsce. Ocena ryzyka powinna uwzględniać lokal, pracę mobilną, zasięg i czas reakcji.
Po zdarzeniu: wsparcie, dokumentacja i wyciąganie wniosków
Szwedzki Urząd ds. Środowiska Pracy (Arbetsmiljöverket) wskazuje, że zdarzenia związane z przemocą lub groźbami muszą być poddawane analizie i dokumentowane. Należy zbadać podstawowe przyczyny środowiska pracy, sprawdzić, czy procedury zadziałały i zaplanować działania naprawcze. Poważne zdarzenia mogą również wymagać zgłoszenia.
Częste błędy, których należy unikać
- Szkolenie personelu wyłącznie z zakresu komunikacji, bez ograniczania ryzyk organizacyjnych.
- Nigdy nieprzeprowadzane testy funkcjonalne alarmów.
- Dopuszczanie do pracy w pojedynkę, mimo braku możliwości szybkiego uzyskania pomocy.
- Nieuwzględnianie zagrożeń cyfrowych w ocenie ryzyka.
- Skupianie się w dochodzeniu na winie, zamiast na przyczynach źródłowych i ulepszeniach.
Często zadawane pytania i odpowiedzi
Czy przepisy dotyczą również gróźb przez telefon i internet?
Tak. AFS 2023:2 obejmuje ryzyko przemocy i gróźb niezależnie od sposobu ich przekazania.
Czy wszystkie miejsca pracy muszą mieć alarm osobisty?
Nie ogólnie. Potrzebę i formę określa ocena ryzyka.
Czy można pracować w pojedynkę w miejscach o wysokim ryzyku przemocy?
Praca w pojedynkę może być niewłaściwa lub niedozwolona, gdy występuje istotne ryzyko, a pracownik nie może uzyskać szybkiej pomocy.
Czy groźby należy dokumentować, nawet jeśli nikt nie ucierpiał?
Tak, dokumentowanie i analiza zdarzeń związanych z przemocą i groźbami są ważne dla zapobiegania powtórzeniom. Poważne incydenty mogą ponadto podlegać obowiązkowi zgłoszenia.
Ocena ryzyka, plan alarmowy i procedury bezpieczeństwa
Pakiet szablonów stanowi uporządkowaną podstawę dla profilu ryzyka, alarmów, bezpiecznych metod pracy, zarządzania incydentami i analizy.
Źródła i dalsza lektura
Ostatnia aktualizacja: 5 października 2026 r. Artykuł stanowi informację ogólną i nie zastępuje oceny środowiska pracy specyficznej dla danej działalności.
