Umowa o pracę na okres próbny 2026 – co powinna zawierać umowa zgodnie z ustawą LAS?

Krótka odpowiedź: Okres próbny to ograniczony czasowo okres weryfikacji, który zgodnie z główną zasadą ustawy o ochronie zatrudnienia (LAS) może trwać maksymalnie sześć miesięcy. Jasna umowa o pracę na okres próbny powinna określać, że zatrudnienie ma charakter próbny, długość okresu próbnego, datę rozpoczęcia, stanowisko, wynagrodzenie, czas pracy, miejsce wykonywania pracy oraz pozostałe kluczowe warunki.

Jaki jest cel umowy na okres próbny?

Okres próbny ma na celu umożliwienie pracodawcy i pracownikowi sprawdzenie, czy współpraca sprawdza się w praktyce, zanim zatrudnienie ewentualnie przekształci się w umowę na czas nieokreślony. Dlatego ważne jest, aby umowa od samego początku wyraźnie wskazywała na okres próbny. Jeśli forma zatrudnienia jest niejasna, mogą powstać zbędne spory dotyczące tego, co strony faktycznie uzgodniły.

Co powinna zawierać umowa?

• pełne dane pracodawcy i pracownika,
• formę zatrudnienia z wyraźnym odniesieniem do okresu próbnego,
• datę rozpoczęcia i datę końcową okresu próbnego,
• stanowisko, główne obowiązki i miejsce wykonywania pracy,
• wynagrodzenie, okres rozliczeniowy i ewentualne zmienne składniki wynagrodzenia,
• standardowy czas pracy i ewentualne zasady harmonogramu,
• urlop i inne świadczenia pracownicze,
• właściwy układ zbiorowy pracy, jeśli dotyczy,
• zasady poufności, regulaminy IT lub inne wewnętrzne polityki, jeśli mają zastosowanie,
• informacje o tym, jak można zakończyć okres próbny i wymagane powiadomienia.

Czy umowa na okres próbny musi być zawarta na piśmie?

Umowa pisemna jest zdecydowanie zalecana. Ponadto LAS nakłada na pracodawcę obowiązek przekazania informacji na piśmie o istotnych warunkach zatrudnienia. Dobrze przygotowana umowa pisemna zmniejsza ryzyko niejasności dotyczących formy zatrudnienia, okresu próbnego, wynagrodzenia i innych warunków.

Co się dzieje po zakończeniu okresu próbnego?

Jeśli pracodawca i pracownik nie podjęli działań w celu zakończenia okresu próbnego, a zatrudnienie trwa nadal po jego upływie, umowa z reguły przekształca się w zatrudnienie na czas nieokreślony. Dlatego pracodawca powinien mieć jasną procedurę wewnętrzną monitorowania terminów z odpowiednim wyprzedzeniem.

Zasada dwutygodniowego wyprzedzenia przy zakończeniu

Pracodawca, który zamierza przerwać okres próbny przed terminem lub nie dopuścić do jego przekształcenia w umowę na czas nieokreślony, musi zgodnie z § 31 LAS poinformować o tym pracownika z co najmniej dwutygodniowym wyprzedzeniem. Jeśli pracownik należy do związku zawodowego, może być również wymagane powiadomienie lokalnej organizacji związkowej.

Częste błędy

• brak wyraźnego wskazania formy zatrudnienia,
• brak jasnej daty końcowej okresu próbnego,
• pominięcie zapisów układu zbiorowego pracy,
• przekroczenie przez pracodawcę terminu dwutygodniowego,
• niejasne określenie wynagrodzenia, czasu pracy lub innych kluczowych warunków.

FAQ

Czy okres próbny może trwać dłużej niż sześć miesięcy?

Główną zasadą LAS jest okres maksymalnie sześciu miesięcy. Układy zbiorowe mogą zawierać szczególne przepisy, które należy sprawdzić przed podpisaniem umowy.

Czy okres próbny można przerwać przed datą końcową?

Tak, ale pracodawca musi przestrzegać obowiązujących zasad powiadamiania i informowania. Podczas okresu próbnego mają również zastosowanie przepisy dotyczące dyskryminacji oraz inne przepisy bezwzględnie obowiązujące.

Czy należy określić standardowy okres wypowiedzenia?

Zatrudnienie na okres próbny podlega szczególnym zasadom. Nie wpisuj standardowego okresu wypowiedzenia bez sprawdzenia, jak odnosi się on do przepisów LAS i ewentualnego układu zbiorowego pracy.

Niniejszy artykuł zawiera informacje ogólne i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. Przepisy, układy zbiorowe, warunki branżowe oraz okoliczności konkretnego przypadku mogą wpływać na ocenę prawną.