FAQ dotyczący umowy o wspólnym pożyciu – 20 najczęstszych pytań na temat ustawy o konkubinacie i podziału majątku

Dane faktyczne zweryfikowane: 1 października 2026 r. · Ustawa o konkubinacie (Sambolag 2003:376)

Tutaj otrzymasz krótkie, ograniczone prawnie odpowiedzi na częste pytania dotyczące umowy między konkubentami (samboavtal). Najważniejszym założeniem jest to, że umowa między konkubentami reguluje, czy zasady podziału majątku wynikające z ustawy o konkubinacie mają mieć zastosowanie do całego lub części majątku konkubenckiego – nie jest to ogólna umowa dotycząca wszystkiego, co posiadają partnerzy.

1. Czym jest umowa między konkubentami (samboavtal)?

Jest to pisemna umowa zgodnie z § 9 ustawy o konkubinacie, w której konkubenci lub przyszli konkubenci mogą postanowić, że podział majątku nie będzie miał miejsca lub że określony majątek nie będzie wchodził w skład podziału.

2. Czy umowa między konkubentami musi być pisemna?

Tak. Umowa musi być sporządzona na piśmie i podpisana przez obie strony.

3. Czy umowa między konkubentami musi być poświadczona notarialnie?

Nie. Ustawa o konkubinacie nie przewiduje wymogu świadków dla umów między konkubentami.

4. Czy musi zostać zarejestrowana w Urzędzie Skarbowym (Skatteverket)?

Nie. W przeciwieństwie do intercyzy małżeńskiej, nie ma wymogu rejestracji umowy między konkubentami.

5. Co jest majątkiem konkubenckim?

Wspólne mieszkanie i wspólne wyposażenie gospodarstwa domowego nabyte do wspólnego użytku mogą być majątkiem konkubenckim. Wyposażenie to na przykład meble i sprzęty AGD do domu.

6. Czy samochód, łódź, pieniądze lub akcje wchodzą w skład majątku?

Nie, nie stanowią one majątku konkubenckiego tylko ze względu na sam fakt bycia w związku konkubenckim. Ustawa o konkubinacie jest znacznie węższa niż zasady dotyczące wspólnoty majątkowej małżonków.

7. Czy mieszkanie jest automatycznie moje, jeśli zapłaciłem za wszystko?

Niekoniecznie w przypadku podziału majątku zgodnie z ustawą o konkubinacie. Jeśli mieszkanie zostało nabyte do wspólnego użytku, może ono stanowić majątek konkubencki, nawet jeśli jeden z konkubentów zapłacił całą cenę zakupu i widnieje jako jedyny właściciel.

8. Czy ma znaczenie, kiedy kupiono mieszkanie?

Tak, ale sam moment zakupu nie jest rozstrzygający. Kluczowe jest pytanie, czy mieszkanie zostało nabyte do wspólnego użytku konkubentów. Dlatego sformułowanie „wszystko, co kupiono przed wprowadzeniem się, jest automatycznie chronione” jest zbyt uproszczone.

9. Czy możemy umówić się, że podział majątku nie nastąpi?

Tak. Jest to wyraźnie możliwe zgodnie z § 9 ustawy o konkubinacie.

10. Czy możemy wyłączyć tylko mieszkanie?

Tak, konkubenci mogą umówić się, że określony majątek nie będzie wchodził w skład podziału. Należy opisać majątek wystarczająco wyraźnie.

11. Czy możemy ustalić w umowie, że mieszkanie zostanie podzielone w stosunku 70/30?

§ 9 został stworzony w celu wyłączenia podziału majątku lub wyłączenia określonego mienia. Jeśli celem jest specyficzny podział ekonomiczny, udziały własnościowe, finansowanie, ewentualne wierzytelności i czasami weksle (skuldebrev) muszą być traktowane oddzielnie. Nie należy traktować umowy między konkubentami jak ogólnej umowy o udziały własnościowe.

12. Wnieśliśmy różny wkład własny – o czym powinniśmy pamiętać?

Sprawdźcie trzy kwestie: kto posiada jaki udział w mieszkaniu, w jaki sposób sfinansowano wkłady oraz czy mieszkanie ma podlegać podziałowi majątku wynikającemu z ustawy o konkubinacie. Umowa między konkubentami może wymagać połączenia np. z wekslem.

13. Czy umowa między konkubentami może ustalić, kto ma płacić kredyt bankowy?

Nie w relacji z bankiem. Wewnętrzna umowa między konkubentami nie zmienia automatycznie odpowiedzialności za spłatę wynikającej z umowy kredytowej z wierzycielem.

14. Czy umowa między konkubentami może regulować kwestie spadkowe?

Nie. Konkubenci nie dziedziczą po sobie automatycznie. Jeśli konkubenci chcą nadać sobie prawo do dziedziczenia, zazwyczaj potrzebny jest testament, w granicach wyznaczonych m.in. przez zasady zachowku.

15. Kiedy po rozstaniu należy złożyć wniosek o podział majątku?

Zazwyczaj najpóźniej rok po ustaniu związku konkubenckiego. Podział majątku nie następuje więc automatycznie tylko dlatego, że konkubenci wyprowadzili się od siebie.

16. Co podlega podziałowi, jeśli zostanie złożony wniosek?

Po odliczeniu długów zgodnie z ustawą o konkubinacie, wartość netto majątku konkubenckiego jest sumowana i co do zasady dzielona po równo. W niektórych przypadkach może nastąpić korekta.

17. Czy osoba, która najbardziej potrzebuje mieszkania, może je otrzymać?

W niektórych przypadkach. § 16 reguluje podział majątku konkubenckiego, a § 22 zawiera dodatkowo szczególną możliwość przejęcia prawa najmu lub spółdzielczego prawa do lokalu, które nie jest majątkiem konkubenckim, jeśli spełnione są warunki określone w ustawie.

18. Co się dzieje, gdy jeden z konkubentów umrze?

Wówczas tylko pozostający przy życiu konkubent może żądać podziału majątku. Wniosek należy złożyć najpóźniej podczas sporządzania inwentarza spadkowego. Konkubent nie dziedziczy automatycznie po zmarłym.

19. Czy istnieje jakaś minimalna ochrona na wypadek śmierci?

Tak. Jeśli związek konkubencki kończy się śmiercią, pozostający przy życiu konkubent ma zgodnie z § 18, o ile pozostały majątek konkubencki na to pozwala, prawo do otrzymania z podziału majątku mienia o wartości odpowiadającej dwóm tzw. kwotom podstawowym (prisbasbelopp).

20. Czy umowę między konkubentami można zmienić?

Tak. Konkubenci mogą poprzez nową pisemną i podpisaną umowę zmienić wcześniejsze ustalenia.

Kiedy potrzebujemy więcej dokumentów?

• Testament: jeśli chcecie nadać sobie wzajemnie prawo do dziedziczenia.
• Weksle (skuldebrev): jeśli jedna strona ma wierzytelność zwrotną wobec drugiej, np. po nierównym finansowaniu.
• Umowa o współwłasności: może być istotna dla wspólnie posiadanego mienia i praktycznych kwestii własnościowych.
• Umowa o podziale majątku: dokumentuje faktyczny podział majątku po ustaniu związku konkubenckiego.

Aby uzyskać spójny przegląd, zobacz Samboavtal – vad gäller och vad kan avtalet reglera?.

Źródła

• Sambolag (2003:376)